Астрономска слика на денот

Откриј го космосот! Дневна слика за астрономијата и астронаутиката со кратко објаснување од астрономите.

15јули2026

Црвени спрајтови над пустината Татакоа

Кредит за сликата & авторски права: Mario Vargas
Text: Keighley Rockcliffe (NASA GSFC, UMBC CSST, CRESST II)

Објаснување: Дали во пустината Татакоа некаков разгневен Сит користи молњи на Силата? Не, ова не е научна фантастика, туку црвен спрајт со повеќе разгранети светлосни нишки! Обичните молњи настануваат кога честичките во грмотевичните облаци се судираат, ги губат своите електрони и создаваат негативен електричен полнеж во долниот дел од облакот. Негативниот полнеж на облакот го оттурнува негативниот полнеж подлабоко во Земјата, така што површината на Земјата останува позитивно наелектризирана. Спротивните полнежи се привлекуваат, се движат еден кон друг и го загреваат воздухот до толку висока температура што се создава бел плазмен молњен удар. Црвените спрајтови се појави што траат само неколку милисекунди и се предизвикани од позитивни молњи што се празнат од облаците кон Земјата. Тие се протегаат нагоре, сè до мезосферата, каде што воздухот е премногу разреден за да се создаде гром. Нивниот црвен сјај потекнува од загреани молекули на азот. Постојат повеќе можни објаснувања за настанувањето на црвените спрајтови. Едно од нив е дека претходната позитивна молња го изложува негативно наелектризираното јадро на облакот на позитивно наелектризираната горна атмосфера, овозможувајќи им на овие полнежи да се поврзат. Вселенското летало Juno на NASA забележало спрајтови и на Јупитер, што покажува дека овие појави постојат и на други планети!