Astronomska slika dana

Otkrij svemir! Svakodnevna slika o astronomiji i astronautici s kratkim objasnjenjem astronoma.

20. septembar 2026.

Analema iznad Kalanišovih kamenja

Kredit za sliku & autorska prava: Giuseppe Petricca

Objašnjenje: Kada biste svakog dana u isto vrijeme izašli napolje i fotografisali Sunce, kako bi se mijenjao njegov položaj? Vizuelni odgovor na to pitanje je analema – složena slika nastala spajanjem fotografija snimljenih s istog mjesta i u isto vrijeme tokom cijele godine. Prikazana analema sastavljena je od fotografija snimanih svakih nekoliko dana u podne, u blizini sela Callanish na Vanjskim Hebridima u Škotskoj (Ujedinjeno Kraljevstvo). U prvom planu nalazi se kamenje Callanisha, kameni krug izgrađen oko 2700. godine p.n.e., tokom ljudskog bronzanog doba. Nije poznato da li raspored ovog kamenja ima ili je imao astronomski značaj. Osnovni uzroci oblika broja 8, koji karakteriše ovu i sve druge analeme, jesu nagib Zemljine ose i eliptičnost Zemljine orbite oko Sunca. Tokom solsticija, Sunce se pojavljuje na vrhu ili na dnu analeme. Prikazana fotografija snimljena je u vrijeme decembarskog solsticija, pa se Sunce nalazi blizu dna. S druge strane, ekvinociji odgovaraju središnjim tačkama analeme – a ne tački presjeka. Za dva dana nastupa ekvinocij (vrijeme "jednake noći"), kada su dan i noć jednaki širom planete Zemlje. Mnoge kulture proslavljaju promjenu godišnjeg doba upravo u vrijeme ekvinocija.

Sutrašnja slika: Otvoreni svemir

Izvorna stranica: Astronomy Picture of the Day

Autori & Urednici: Robert Nemiroff (MTU) & Jerry Bonell (UMCP)
NASA zvanično: Amber Straughn Primjenjuju se posebna prava.
NASA web privatnost, Pristupačnost, Obavještenja;
Usluga od: ASD код NASA / GFSC,
NASA naučna aktivacija
& Michigan Tech. U.

Dnevni prevod APOD-a na bosanski jezik povezuje savremenu nauku s bosanskom jezičkom tradicijom.
Za NASA APOD na bosanski jezik prevode: Amir Selimović & Dipl.Ing.Dr. Lilly Gracanin
-- SVI APOD PRIJEVODI LILIANE GRACANIN --
Zahvaljujem se na tehničkoj pomoći
APOD Crew & Saša Gračanin